12. Sınıf Biyoloji · 1. Dönem 1. Yazılı · MEB 2023 Örneği 2

Question 1

Çift zincirli X, Y ve Z DNA moleküllerinin guanin oranları sırasıyla %15, %35 ve %25'tir.
a) Her molekülün adenin yüzdesini bulunuz.
b) Molekülleri, ipliklerini ayırmak için gereken sıcaklığa göre yüksekten düşüğe sıralayınız ve nedenini açıklayınız.

Accepted Answer

a) X: %35, Y: %15, Z: %25 b) Y > Z > X; G–C oranı yüksek olan molekülde hidrojen bağı fazladır.

Question 2

Aşağıdaki replikasyon çatalında yeni sentezlenen zincirlerden X sürekli, Y ise kesikli (parçalar hâlinde) sentezlenmektedir.

a) X ve Y zincirlerine verilen adları yazınız.
b) Y zincirinin kesikli sentezlenmesinin nedenini açıklayınız.
c) Y zincirindeki parçaları birleştiren enzimin adını yazınız.

Accepted Answer

a) X: öncü (kesintisiz) zincir, Y: geri kalan (kesintili) zincir b) DNA polimeraz yalnızca 5'→3' yönünde sentez yapar; bu zincirde sentez çatalın açılma yönüne zıttır. c) DNA ligaz

Question 3

Bir hücreden elde edilen nükleik asit örneğinin tek zincirli olduğu ve yapısında urasil bazı bulunduğu, timin bazı bulunmadığı belirleniyor.
a) Bu molekülün DNA mı RNA mı olduğunu gerekçesiyle yazınız.
b) Bu molekülün hücrede nasıl sentezlendiğini ve protein sentezindeki genel görevini açıklayınız.

Accepted Answer

a) RNA; tek zincirlidir ve timin yerine urasil içerir. b) DNA'daki genetik bilgiye göre sentezlenir; bu bilgiyi protein sentezine taşır ve sentezde görev alır.

Question 4

Aşağıdaki şemada kalıtım materyalini oluşturan yapılar büyükten küçüğe doğru gösterilmiştir.

a) "?" ile gösterilen yapıları yazınız.
b) Bir nükleotidi oluşturan üç temel birimi yazınız.

Accepted Answer

a) DNA ve nükleotit (Kromozom → DNA → Gen → Nükleotit) b) Fosfat grubu, beş karbonlu şeker, organik (azotlu) baz

Question 5

Aşağıdaki deney tüpünde yarı korunumlu eşleme ile oluşabilecek DNA'ların bantlaşma yerleri gösterilmiştir.

Normal azotlu (¹⁴N¹⁴N) bir DNA molekülü önce ağır azotlu (¹⁵N) nükleotitlerin bulunduğu ortamda bir kez, sonra normal azotlu (¹⁴N) nükleotitlerin bulunduğu ortamda iki kez eşleniyor.
Buna göre oluşan DNA moleküllerinin yüzde oranlarını ve bantlaşma durumlarını gösteriniz.

Accepted Answer

8 DNA: 2 melez (%25), 6 normal azotlu (%75) Bantlar: melez bölgede ince, normal bölgede kalın bant

12. Sınıf Biyoloji · 1. Dönem 1. Yazılı · MEB 2023 Örneği 2

5 soru · yaklaşık 40 dakika