T.O.7.14 · Okuma
Bilgilendirici metinlerde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme.
Bilmen gerekenler
- Bilgilendirici metinler belli bir düzenle yazılır: sebep-sonuç, problem-çözüm, karşılaştırma, sıralama (kronolojik) ve tanımlama-betimleme gibi.
- İpucu ifadeler yapıyı gösterir. Sebep-sonuç: "çünkü, bu nedenle, böylece, sayesinde, -dığı için". Problem-çözüm: "sorun, çözüm, bunun için". Karşılaştırma: "oysa, ise, ancak, ikisi de".
- Yapıyı bulunca önemli bilgileri kavram haritasıyla göster: Sebep-sonuçta sebep → sonuç zinciri, problem-çözümde problem → çözüm yolları.
- Metnin en önemli bilgisi tek bir ayrıntı değil, paragrafların birlikte desteklediği temel bilgidir.
Çözümlü örnek
"Ormanlar azaldığında yağmur suyunu tutacak kökler de azalır. Bu nedenle yağışlarda toprak kolayca sürüklenir ve sel riski artar." Bu metnin yapısını adlandır ve önemli bilgileri bir zincirle göster.
Çözümü göster
Sebep-sonuç yapısı (ipucu: "Bu nedenle"). Ormanlar azalır → suyu tutan kökler azalır → toprak sürüklenir → sel riski artar.
Sık yapılan hatalar
- Yapıyı adlandırıp metinden ipucu ifade göstermemek.
- Kavram haritasında sebep ile sonucun yerini karıştırmak.
- Önemli bilgi yerine ilgi çekici ama küçük bir ayrıntıyı (bir isim ya da sayı) seçmek.
Bu kazanımdan sorular
Cevapların yalnızca bu tarayıcıda saklanır1 soru · yaklaşık 10 dakika
Süreli çözersen sayaç sıfıra inince deneme kendiliğinden biter; gerçek sınav gibi çalışırsın.
